Van Yang naar Yin: Meebewegen met de Herfst

Het is herfst. Buiten wordt het kouder, natter en donkerder. Binnen in mijn appartement wordt het vochtiger, en ik twijfel: kan de verwarming al aan? Het is zo’n typische herfstvraag die ik deze weken vaker hoor:

“Heb jij de verwarming al aan?”

Ik hou van frisse lucht, dus ik zet de ramen open, ook al stribbelt mijn huid tegen. Dan zit ik daar — in een dikke trui, onder twee dekens, met een kopje thee of een kommetje soep. In de herfst heb ik het vaak kouder dan in de winter. Misschien door de vochtige muren van mijn oude huis. Of misschien omdat ik de verwarming nog niet aan heb?

Er is elk jaar ongeveer één week waarin ik geniet van de herfst. De week waarin de bladeren nog aan de bomen hangen, ze mooie kleuren krijgen en langzaam loslaten. In mijn straat staan twee bomen. In de herfst kleuren ze rood en oranje. En elk jaar sta ik naar ze te kijken, ze te bewonderen— vooral als de zon schijnt. Maar ja, hier zeg ik het al, áls de zon schijnt. Dat is precies het moeilijke aan dit seizoen voor mij: de eindeloze grijze luchten.

Soms weet ik niet of het ochtend of middag is, omdat het buiten de hele dag hetzelfde eruitziet. En dat na de zomer, waarin ik met elke zonnestraal naar buiten wil. De overgang valt me vaak zwaar en ik probeer mij opnieuw te settelen voor dit seizoen. Van het Yang gevoel naar het Yin gevoel. Het wordt weer langzaam tijd voor yin yoga, restoritive yoga en yoga nidra. De winterslaap van de yoga.

Van Yang naar Yin: de energie van de herfst begrijpen

In de traditionele Chinese geneeskunde wordt de herfst gezien als het overgangsseizoen van de zomer naar de winter. Een seizoen van loslaten en verdieping. Yang is meer actief in de zomer en Yin meer in de winter.

Yang staat voor actief, energie, warmte, licht, groei en is naar buiten gericht. Het gevoel wat de zomer mij geeft.

Yin betekend rust, passief, stilte, donker en is naar binnen gericht. Dit is wat de winter voor mij doet.

Yin en Yang werken samen, als tegengestelde krachten, het gaat om de dualiteit. Zonder licht zou er geen donker zijn, zonder rust geen groei en zonder dag geen nacht.

Herfst is een overgangsseizoen tussen deze twee. We bereiden ons voor op de winter. De bladeren laten los van de bomen en het is voor ons ook tijd om los te laten. ‘Ik laat los wat mij niet meer dient’, is één van de affirmaties die we vaak horen tijdens de yoga. De bomen laten los, om daarna weer te gaan groeien. Dus laat dit het moment zijn dat wij meebewegen met de natuur.

Daarbij wel goed om te noemen dat je natuurlijk altijd alle vormen van yoga kan doen. Je hoeft yin en yang niet te splitsen, het gaat erom dat ze in balans zijn. Je hoeft niet te wachten op de zomer om aan vinyasa te beginnen. En je hoeft niet te wachten op de winter om eindelijk weer eens een yin les mee te doen. Voel wat jouw lichaam nodig heeft, waar heb jij behoefte aan? Ik merk dat ik in de herfst sneller terugkom bij yin. En toch… zelfs in de winter volg ik nog regelmatig een meer actievere vorm van yoga.

Herfstrituelen: vertragen en verzachten

In de zomer heb ik vooral ochtendrituelen. Opstaan gaat makkelijker, ik doe vaker yoga in de ochtend of ga een rondje hardlopen. In de avond in de zomer heb ik weinig rituelen, omdat het lang licht en warm is, is alles mogelijk. Naar het strand, zwemmen, op mijn balkon eten, yoga op een grasveld, skeeleren, een stuk fietsen. De zomer staat voor mij in het teken van yang.

In de herfst is het opnieuw zoeken naar een ochtendritueel. Als het zo’n grijze dag is, draaien we ons allemaal toch nog een keer om in bed? En wat voor kleren kan je aan? Is het nog warm buiten en kan je in een t-shirt de deur uit? Of toch een trui aan of misschien wel je regenjas? Een avondritueel in de herfst vind ik makkelijker, omdat het vroeger donker is. Ik zet kaarsen aan, trek een dekentje over me heen (of twee) en zet een kop thee. Ik keer meer naar binnen, het ‘yin-gevoel’.

De zomer loslaten en meebewegen met de herfst.

Wat ik wel heel leuk vind aan de herfst, is dat de yogales heel anders aanvoelt. Het wordt in de avond namelijk eerder donker. Het creëert een andere sfeer, zeker in de knusse zaal in Leiden waar ik op maandag lesgeef. Het lijkt alsof het makkelijker is om te ontspannen en in jezelf te keren als het al donker is buiten. En als het regent, hoor je dat op het dak. Tijdens de laatste ontspanningshouding savasana vind ik dat zelf altijd heel fijn.

Mijn gevoel over de herfst wil ik veranderen. Ik wil meebewegen met het seizoen, in plaats van proberen vast te houden aan de zomer.

Ik wil meer genieten van de regen, ook als ik buiten ben. Ik wil hutten bouwen in mijn huis, film marathons doen, tekenen en knutselen. Ik wil dat de herfst net zo leuk voelt als de zomer. Ik wil genieten van het hangen op de bank met mijn vriend en mijn vriendinnen. Ik wil lekker koken en bakken. En ik wil wandelen onder de gekleurde bomen, en zien hoe de bladeren van de bomen vallen. Ik wil nog steeds vroeg opstaan en yoga doen in de ochtend, want dat doet mij zo ontzettend goed. En ik wil genieten van de lange slaaptijd die ik kan hebben als ik vroeg naar bed ga. En natuurlijk wil ik yoga doen voor het slapen, dan slaap ik altijd zo lekker. Dat is mijn missie deze herfst, genieten van alles wat dit seizoen te bieden heeft. Doe jij met mij mee?